راهنمای دریافت گواهینامه رانندگی در سوئد برای ایرانیان

مقدمه

سوئد کشور اسکاندیناوی زیبایی است با کیفیت زندگی بالا، طبیعت بکر و جامعه پیشرفته. داشتن گواهینامه رانندگی در سوئد بسیار مفید است، خصوصاً برای کشف جنگل‌ها، دریاچه‌ها و شهرهای کوچک شمالی. شهرهای بزرگ مثل استکهلم، گوتنبرگ و مالمو سیستم حمل‌ونقل عمومی خوبی دارند اما در مناطق روستایی خودرو تقریباً ضروری است. فاصله‌ها زیاد و زمستان‌ها سرد است. فرآیند دریافت گواهینامه در سوئد جامع و هزینه‌بر است. سوئد یکی از گران‌ترین کشورها برای گرفتن گواهینامه است اما استانداردهای بالایی دارد.

وضعیت گواهینامه ایرانی

سوئد گواهینامه ایرانی را برای تبدیل مستقیم نمی‌پذیرد. فقط گواهینامه کشورهای اتحادیه اروپا، EEA، سوئیس، ژاپن و چند کشور خاص دیگر قابل تبدیل است. ایرانیان باید از ابتدا شروع کنند. اما می‌توانید برای مدت محدودی با گواهینامه ایرانی رانندگی کنید.

استفاده موقت از گواهینامه ایرانی

اگر توریست هستید، می‌توانید با گواهینامه ایرانی معتبر همراه با گواهینامه بین‌المللی IDP یا ترجمه رسمی به سوئدی یا انگلیسی تا یک سال رانندگی کنید. اگر در سوئد ساکن شده‌اید و Personnummer یا شماره شخصی دریافت کرده‌اید، فقط یک سال می‌توانید با گواهینامه خارجی رانندگی کنید. بعد باید گواهینامه سوئدی داشته باشید.

شرایط اولیه

برای دریافت گواهینامه باید حداقل ۱۸ سال سن داشته باشید. باید Personnummer داشته باشید که به ساکنان سوئد داده می‌شود. این عدد شناسایی مهم است که برای همه کارها نیاز دارید. اقامت معتبر Uppehållstillstånd هم لازم است - ویزای دانشجویی، کاری یا اقامت خانوادگی.

معاینه چشم

باید معاینه چشم Synundersökning از اپتیکین مجاز بگیرید. این معاینه ساده بررسی می‌کند که بینایی شما برای رانندگی کافی است. هزینه حدود ۴۰۰-۶۰۰ کرون سوئد. گواهی معاینه چشم شش ماه اعتبار دارد و باید در زمان ثبت‌نام برای آزمون نظری ارائه دهید.

مطالعه نظری

برای آزمون نظری باید کتاب Körkortsboken را مطالعه کنید. این کتاب جامع حدود ۴۰۰ صفحه است و تمام قوانین راهنمایی سوئد را پوشش می‌دهد. به سوئدی است اما نسخه انگلیسی هم موجود است. می‌توانید خودتان مطالعه کنید یا در مدرسه رانندگی Trafikskola کلاس نظری بگیرید. اکثر مردم ترکیبی از هر دو را انتخاب می‌کنند. همچنین باید برای رانندگی در تاریکی Körning i Mörker و رانندگی در شرایط لغزنده Halkning آموزش ببینید. این دو بخش مهم هستند چون سوئد زمستان‌های تاریک و برفی دارد.

آزمون نظری

آزمون نظری Teoriprov توسط Trafikverket یا اداره ترافیک برگزار می‌شود. این آزمون کامپیوتری است با ۷۰ سوال چند گزینه‌ای در ۵۰ دقیقه. باید حداقل ۵۲ سوال را درست پاسخ دهید - یعنی ۷۴ درصد. آزمون به سوئدی است اما می‌توانید به انگلیسی بدهید. متأسفانه زبان‌های دیگر محدود است و فارسی موجود نیست. سوالات درباره قوانین راهنمایی، علائم، اولویت، سرعت، رانندگی در تاریکی، رانندگی زمستانی، رانندگی اکو و ایمنی است. برخی سوالات به صورت فیلم‌های کوتاه هستند که موقعیت رانندگی را نشان می‌دهند. آزمون نسبتاً سخت است و بسیاری مردم بار اول قبول نمی‌شوند. باید خوب مطالعه کنید و آزمون‌های تمرینی آنلاین را حل کنید. هزینه آزمون نظری حدود ۳۲۵ کرون است. اگر قبول نشدید، می‌توانید دوباره ثبت‌نام کنید.

رانندگی در تاریکی Körning i Mörker

بعد از قبولی در آزمون نظری، باید دوره رانندگی در تاریکی را بگذرانید. این یک جلسه عملی حدود سه ساعت است که در شب در جاده‌های غیرروشن انجام می‌شود. یاد می‌گیرید چگونه در تاریکی ایمن رانندگی کنید، از چراغ‌ها استفاده کنید، فاصله را ارزیابی کنید و به حیوانات توجه کنید. در سوئد تاریکی زمستانی چالش بزرگ است - در شمال، چند ماه تقریباً همیشه تاریک است. هزینه حدود ۱,۵۰۰-۲,۰۰۰ کرون است.

رانندگی در شرایط لغزنده Halkning

همچنین باید دوره رانندگی در شرایط لغزنده را بگذرانید. این در مراکز خاص Halkbana انجام می‌شود که مسیرهای لغزنده شبیه‌سازی شده دارند. یاد می‌گیرید چگونه در برف و یخ کنترل خودرو را حفظ کنید، لغزش را مدیریت کنید و در شرایط بد ترمز کنید. این آموزش بسیار مهم است چون زمستان‌های سوئد می‌تواند خطرناک باشد. هزینه حدود ۱,۵۰۰-۲,۰۰۰ کرون است.

ثبت‌نام در مدرسه رانندگی

باید در مدرسه رانندگی Trafikskola ثبت‌نام کنید برای کلاس‌های عملی. مدارس زیادی وجود دارد و قیمت‌ها متفاوت است. در شهرهای بزرگ گران‌تر است. مربی Trafiklärarens باید گواهینامه مربیگری داشته باشد.

کلاس‌های عملی

تعداد مشخصی کلاس اجباری نیست اما معمولاً بین ۳۰ تا ۵۰ ساعت یا حتی بیشتر لازم است. استانداردهای سوئد بسیار بالاست و آزمون عملی سخت. کلاس‌ها در خودروی آموزشی است. معمولاً دنده دستی Manual است اما می‌توانید با اتوماتیک هم آزمون بدهید - گواهینامه شما محدود به اتوماتیک می‌شود. یاد می‌گیرید رانندگی در شهر، جاده، اتوبان، پارک، مانورها و رانندگی دفاعی. همچنین رانندگی در شرایط مختلف آب‌وهوایی و رانندگی اکو برای صرفه‌جویی سوخت.

آزمون عملی

وقتی مربی شما را آماده دید، برای آزمون عملی Körprov ثبت‌نام می‌کنید. این با معاینه‌کننده Trafikverket است که در خودروی مدرسه شما می‌نشیند. آزمون حدود ۴۵ دقیقه طول می‌کشد. شامل رانندگی در مناطق مختلف، اتوبان، شهر، جاده و مانورهای خاص است. معاینه‌کننده در ابتدا سوالات کنترل خودرو Vehicle Control می‌پرسد - مثلاً چگونه شیشه‌شوی را پر می‌کنید یا چراغ‌ها چگونه کار می‌کنند. معاینه‌کننده رانندگی شما را در چندین جنبه ارزیابی می‌کند - کنترل خودرو، موقعیت‌یابی، سرعت، فاصله، ارتباط، احتیاط و رفتار محیط‌زیستی. باید در همه جنبه‌ها حداقل سطح قابل قبول را داشته باشید. آزمون عملی سوئد یکی از سخت‌ترین‌ها در اروپا است. معاینه‌کنندگان سخت‌گیرند و بسیاری مردم چند بار امتحان می‌دهند تا قبول شوند. هزینه آزمون عملی حدود ۸۰۰ کرون است. اگر قبول نشدید، می‌توانید دوباره امتحان دهید اما باید کلاس‌های اضافی بگیرید.

دریافت گواهینامه

بعد از قبولی، گواهینامه Körkort شما از Transportstyrelsen صادر می‌شود. این کارت پلاستیکی است. گواهینامه ۱۰ سال اعتبار دارد - برای افراد زیر ۷۰ سال. گواهینامه سوئد در تمام کشورهای اتحادیه اروپا معتبر است.

هزینه‌ها

هزینه دریافت گواهینامه در سوئد بسیار بالاست - یکی از گران‌ترین‌ها در جهان. معمولاً بین ۱۵,۰۰۰ تا ۲۵,۰۰۰ کرون یا حتی بیشتر. این شامل کتاب و مواد آموزشی (۵۰۰-۱,۰۰۰ کرون)، معاینه چشم (۴۰۰-۶۰۰ کرون)، آزمون نظری (۳۲۵ کرون)، دوره تاریکی (۱,۵۰۰-۲,۰۰۰ کرون)، دوره لغزنده (۱,۵۰۰-۲,۰۰۰ کرون)، کلاس‌های عملی (حدود ۶۰۰-۸۰۰ کرون هر ساعت)، آزمون عملی (۸۰۰ کرون) و هزینه‌های اداری است. اگر در آزمون‌ها مردود شوید، هزینه‌ها سریع بالا می‌رود.

نکات مهم

رانندگی در سوئد ایمن و منظم است. سرعت در شهر معمولاً ۵۰ کیلومتر، در جاده‌های برون‌شهری ۷۰-۹۰ و در اتوبان‌ها ۱۱۰-۱۲۰ کیلومتر در ساعت است. زمستان در سوئد چالش بزرگ است. باید تایرهای زمستانی Vinterdäck از دسامبر تا مارس استفاده کنید. رانندگی در برف و یخ مهارت می‌خواهد. توجه به حیوانات مهم است. گوزن Älg، آهو و سایر حیوانات وحشی اغلب به جاده می‌آیند، خصوصاً در شب. برخورد با گوزن می‌تواند کشنده باشد. چراغ‌های خودرو باید همیشه روشن باشد - حتی در روز. این قانون سوئد است.

بیمه برای مهاجران

داشتن بیمه ترافیک Trafikförsäkring اجباری است. هزینه برای رانندگان جدید معمولاً بین ۳,۰۰۰ تا ۶,۰۰۰ کرون سالانه بسته به خودرو. بیمه جامع Helförsäkring هم توصیه می‌شود.

زبان سوئدی

یادگیری سوئدی کمک می‌کند اما آزمون به انگلیسی هم موجود است. اصطلاحات مهم: Körkort یعنی گواهینامه، Trafikskola یعنی مدرسه رانندگی، Teoriprov یعنی آزمون نظری، Körprov یعنی آزمون عملی، Rondell یعنی میدان دایره‌ای، Parkering یعنی پارک، Böter یعنی جریمه، Motorväg یعنی اتوبان.

استفاده از گواهینامه سوئد در سایر کشورها

گواهینامه سوئد در تمام کشورهای اتحادیه اروپا و EEA معتبر است. می‌توانید در هر جای اروپا رانندگی کنید.

منابع مفید

وب‌سایت Trafikverket در trafikverket.se اطلاعات رسمی دارد. اپلیکیشن‌های موبایل مثل "Teoriappen" برای تمرین آزمون نظری عالی هستند.

جمع‌بندی

دریافت گواهینامه در سوئد فرآیندی طولانی و گران است که معمولاً یک سال یا بیشتر طول می‌کشد. برای ایرانیان نکات کلیدی شامل آماده بودن برای هزینه‌های بسیار بالا، تمرین جدی برای آزمون نظری، گذراندن دوره‌های تاریکی و لغزنده، گرفتن کلاس‌های عملی کافی، یادگیری رانندگی زمستانی، آماده بودن برای آزمون عملی سخت و صبر در فرآیند است. سوئد کشور فوق‌العاده زیبایی است با جنگل‌ها، دریاچه‌ها و طبیعت بکر. با گواهینامه سوئدی می‌توانید به شمال سفر کنید و شفق قطبی ببینید یا در تابستان از شب‌های روشن لذت ببرید.